Om jongeren te helpen bij hun intrede op de arbeidsmarkt, werden de startbanen in het leven geroepen. Bedrijven met minstens 50 werknemers zijn verplicht een aantal jongeren tewerk te stellen, bijvoorbeeld met een startbaanovereenkomst. Ook andere bedrijven kunnen jongeren via een startbaan een job aanbieden.

Wie ?

Elke jongere die als werkzoekende is ingeschreven bij de VDAB of BGDA en nog geen 26 jaar is, kan tewerkgesteld worden met een startbaanovereenkomst en dat tot het einde van het kwartaal waarin hij of zij 26 jaar wordt.

Tot 31 december van het jaar waarin de jongere 18 jaar wordt, is geen startbaanovereenkomst nodig opdat de werkgever toch voordelen zou genieten.

Soorten startbaanovereenkomsten

Er bestaan 3 types startbaanovereenkomsten :

• type 1 : startbaanovereenkomst verbonden aan een minstens halftijdse arbeidsovereenkomst van onbepaalde of bepaalde duur;
• type 2 : startbaanovereenkomst gebonden aan een alternerende opleiding; er moet aan volgende voorwaarden voldaan worden :
• de opleiding vloeit voort uit gelijk welk type of vorm van onderwijs, lessen of opleiding die worden ingericht, gesubsidieerd of erkend door de bevoegde gewest- of gemeenschapsoverheden, of uit sectorale opleidingen die op grond van een beslissing van het bevoegd paritair comité worden ingericht;
• de opleiding omvat minstens gemiddeld 240 uur per jaar;
• de duur van deeltijdse, ten minste halftijdse arbeid mag op jaarbasis worden vastgesteld (in plaats van op kwartaalbasis) of basis van de duur van de opleiding indien die korter is dan een jaar;
• o de arbeidsduur mag samen met de opleidingsduur niet meer bedragen dan een voltijdse arbeidsregeling;
• o de jongere mag geen betaald educatief verlof genieten voor die opleiding.
• type 3 : startbaanovereenkomst verbonden aan een industriële leerovereenkomst, een middenstandsleerovereenkomst, een stageovereenkomst in het kader van de opleiding tot ondernemingshoofd, een overeenkomst van beroepsinschakeling of elk ander bij koninklijk besluit vastgesteld type van opleidings- of inschakelingsovereenkomst

Duur

Wat de duur van de startbaanperiode betreft, gelden geen beperkende bepalingen in verband met de minimum- en maximumduur, noch in verband met de totale duur die een jongere onder één of meer startbaanovereenkomsten kan presteren. Wel kan - zoals eerder vermeld - de jongere slechts met een startbaanovereenkomst werken tot het einde van het kwartaal waarin hij of zij 26 jaar wordt.
De jongere kan onbeperkt wisselen van type startbaanovereenkomst, hetzij bij dezelfde werkgever, hetzij bij verschillende werkgevers.
Een startbaan eindigt wanneer de tewerkstelling van de jongere bij de betrokken werkgever eindigt. Blijft de jongere in dienst, dan eindigt haar/zijn startbaanovereenkomst op de laatste dag van het kwartaal waarin zij/hij 26 jaar wordt.

Startbaankaart nodig

Om een startbaanovereenkomst te kunnen afsluiten, moet de jongere beschikken over een startbaankaart. Die kaart wordt uitgereikt door het werkloosheidsbureau van de RVA dat bevoegd is voor de hoofdverblijfplaats van de jongere. De jongere kan vooraf de startbaankaart halen, maar de kaart kan ook binnen de 30 dagen na indiensttreding door de werkgever aangevraagd worden.
De startbaankaart is 12 maanden geldig en kan per periode van telkens 12 maanden worden verlengd. De geldigheid vervalt uiterlijk de vooravond van de dag waarop de jongere 26 jaar wordt.

Opmerking : tot 31 december van het jaar waarin de jongere de leeftijd van 18 jaar bereikt, is er geen startbaankaart nodig. Indien de overeenkomst daarna voortgezet wordt en de jongere laaggeschoold is, dient de werkgever wel een startbaankaart aan te vragen opdat hij de vermindering van zijn werkgeversbijdragen in het kader van de doelgroepvermindering jonge werknemers zou kunnen blijven genieten.

Startbaanovereenkomsten voor 2004 afgesloten

Hoe zit het met de startbaanovereenkomsten die voor 1 januari 2004 gesloten werden ?
De lopende startbaanovereenkomsten blijven gelden tot de oorspronkelijk voorziene einddatum van de startbaanperiode. Als de jongere echter na afloop van de oorspronkelijk voorziene startbaanperiode nog geen 26 jaar is, blijft de startbaanovereenkomst type 1 met een arbeidsovereenkomst van onbepaalde duur geldig tot het einde van het kwartaal waarin de jongere 26 jaar wordt. De arbeidsovereenkomsten van bepaalde duur kunnen in voorkomend geval worden omgezet in een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde duur.

Sollicitatieverlof

De jongere kan tijdens de eerste 12 maanden van de uitvoering van zijn of haar startbaanovereenkomst met behoud van loon (of vergoeding) afwezig zijn om in te gaan op werkaanbiedingen. De afwezigheid moet wel gestaafd worden met een attest dat de plaats, de dag en het uur van het sollicitatiecontact vermeldt.

Zelf de startbaanovereenkomst stopzetten

Heeft de jongere een andere job gevonden, dan kan hij of zij de startbaanovereenkomst minstens halftijdse arbeidsovereenkomst en de startbaanovereenkomst gebonden aan een alternerende opleiding beëindigen gedurende de eerste 12 maanden van de uitvoering ervan. In dat geval dient een opzeggingstermijn van 7 dagen in acht te worden genomen. Die opzeggingsperiode vangt aan de dag volgend op de betekening.